Η χώρα βρίσκεται σε μια από τις πιο αποκαλυπτικές περιόδους των τελευταίων ετών.

Όχι επειδή εμφανίστηκαν ξαφνικά νέα προβλήματα αλλά  επειδή η πραγματικότητα, με όλη της τη σκληρότητα, απογύμνωσε το θεσμικό μας σύστημα. 

Είναι συμπτώματα μιας βαθύτερης παθογένειας μιας χώρας που που πάσχει από ένα ασυνεπές θεσμικό DNA.

Η χώρα δεν στερείται ικανού ανθρώπινου δυναμικού. Στερείται συστήματος, μηχανισμού, σταθερότητας. Και αυτό γίνεται ορατό κάθε φορά που μια κρίση χτυπά την πόρτα.

Η περίπτωση των αγροτών είναι χαρακτηριστική.

Όταν ο αγρότης δεν πληρώνεται, δεν ενημερώνεται σωστά, δεν βλέπει αξιοπιστία στις αποφάσεις ή παρακολουθεί κυβερνητικά στελέχη να αντιμετωπίζουν τις κινητοποιήσεις με μια μίξη αδιαφορίας και επικοινωνιακής αμηχανίας, το μήνυμα είναι ένα: το κράτος λειτουργεί με όρους εξουσίας, όχι με όρους θεσμού.

Ο ΟΠΕΚΕΠΕ, ένας οργανισμός που θα έπρεπε να είναι πρότυπο διαφάνειας και ακρίβειας, παραδίδει εικόνα αποσύνθεσης και ασυνέχειας και  είναι η πρώτη φορά που αυτό γίνεται τόσο ορατό.

Το ίδιο μοτίβο το βλέπουμε σε όλα τα κοινοτικά προγράμματα.

Στην Ευρώπη, η παρακολούθηση και ο έλεγχος είναι συστατικό στοιχείο της λειτουργίας του κράτους. Στην Ελλάδα, συχνά είναι γραφειοκρατική τυπικότητα που εξαρτάται από το ποιος υπογράφει, ποιος πιέζει, ποιος «τρέχει» τη διαδικασία. 

Το αποτέλεσμα; Χάνονται πόροι, χάνονται ευκαιρίες, δημιουργείται διαχρονική δυσπιστία. 

Αν αυτό συνέβαινε σε μια ιδιωτική επιχείρηση, ο εσωτερικός έλεγχος θα είχε χτυπήσει συναγερμό. 

Στο ελληνικό κράτος, απλώς… συνεχίζουμε

Και ύστερα υπάρχουν οι πληγές που δεν κλείνουν.

Τα Τέμπη δεν είναι ένα τραγικό συμβάν που ανήκει στο παρελθόν. Είναι μια ανοιχτή θεσμική πληγή που καταδεικνύει πώς η χώρα αντιμετωπίζει την ευθύνη: με καθυστέρηση, με υπεκφυγές, με αδυναμία να πει τα πράγματα με το όνομά τους. Ένα κράτος που σέβεται τον πολίτη, σε τέτοιες στιγμές, λειτουργεί με απόλυτη διαφάνεια και απόλυτη λογοδοσία.

Εδώ λειτούργησε με αμηχανία και επιλεκτική μνήμη.

Το θεσμικό πρόβλημα είναι κεντρικό:

οι κανόνες εφαρμόζονται επιλεκτικά,

η λογοδοσία γίνεται κατά περίσταση,

η διοίκηση λειτουργεί με όρους προσώπων, όχι θεσμών,

η κυβερνητική στάση απέναντι στην κοινωνία μεταβάλλεται ανάλογα με το επικοινωνιακό κόστος.

Η Ελλάδα δεν χρειάζεται «μεταρρυθμίσεις για να λέμε ότι κάτι αλλάζει». Χρειάζεται θεσμική ωρίμανση. Χρειάζεται ένα σύστημα που δεν αλλάζει κάθε φορά που αλλάζει ο υπουργός ή η συγκυρία. Χρειάζεται διοίκηση που δεν λειτουργεί με προσωπικές πρακτικές, αλλά με κανόνες καθαρούς, σταθερούς, προβλέψιμους.

Οι αγρότες δεν βγήκαν στον δρόμο μόνο για τις τιμές.

Βγήκαν γιατί δεν εμπιστεύονται το κράτος.

Οι πολίτες δεν αγανακτούν για τα Τέμπη μόνο από θλίψη.

Αγανάκτησαν γιατί νιώθουν ότι δεν υπάρχει θεσμική αλήθεια.

Οι παραγωγικοί φορείς δεν διαμαρτύρονται για τον ΟΠΕΚΕΠΕ μόνο για τις καθυστερήσεις.

Διαμαρτύρονται γιατί βλέπουν ένα σύστημα που δεν λειτουργεί.

Η χώρα βρίσκεται μπροστά σε έναν καθρέφτη που, όσο κι αν δεν μας αρέσει, δείχνει την πραγματική εικόνα.

Αν θέλουμε να αλλάξει, δεν αρκούν οι ανακοινώσεις ούτε οι διαβεβαιώσεις.

Χρειάζεται μια διαφορετική σχέση κράτους – πολίτη.

Μια διοίκηση που λειτουργεί με αξιοκρατία, τεκμηρίωση και θεσμική συνέχεια.

Ένα πολιτικό σύστημα που δεν επιτρέπει στην κρίση να γίνεται εργαλείο επικοινωνίας, αλλά ευκαιρία αναδιάρθρωσης.

Κάθε κρίση, από τις κινητοποιήσεις μέχρι τα τραγικά γεγονότα, είναι υπενθύμιση ότι οι θεσμοί δεν είναι διακόσμηση. Είναι ο σκελετός ενός κράτους.

Αν ο σκελετός είναι αδύναμος, όλα καταρρέουν αργά ή γρήγορα.

Η αλήθεια είναι απλή:

η Ελλάδα δεν χρειάζεται άλλο επικοινωνία. Χρειάζεται θεσμική ενηλικίωση.